Kultura

Zemun je jedan od značajnijih kulturnih centara u istoriji Srbije, a i danas predstavlja značajno kulturno središte, na ponos svih Zemunaca. Bogatom ponudom tradicionalnih i novih kulturnih sadržaja, Zemun svakodnevno pruža, ne samo Zemuncima, već i gostima, događaje koji oplemenjuju um i nadahnjuju umetnika koji je u nama.
 
Na teritoriji opštine Zemun najznačajnije ustanove kulture su: Zavičajni muzej Zemun, Biblioteka „Sv. Sava“, Opera i teatar Madlenijanum, kao i novi Teatar Carte Blanshe,
 
Zavičajni muzej Zemun – Narodni muzej Zemuna, osnovan je pre više od pola veka, 1954. godine, a od 1968. godine integriše se u sastavu Muzeja grada Beograda, pod nazivom Zavičajni muzej Zemuna. Od 1971. godine nalazi se u adaptiranoj kući porodice Spirta (neogotika) u Zemunu.
 
Biblioteka „Sveti Sava“ Zemun je najstarija biblioteka u Srba. Osnovana je još davne 1825. godine. Biblioteka „Sveti Sava“ je kulturna ustanova, koja se danas nalazi u sastavu biblioteke Grada Beograda. Ogranci biblioteke: Karađorđev trg, Karađorđeva br.1, Novi Grad, Prvomajska br. 8, Gornji Grad, Cara Dušana br. 123, Nova Galenika, Koste Dragićevića br.37, Batajnica, Majke Jugovića br.11 i Zemun polje, Dušana Madžarčića br.1.
 
Opera i teatar Madlenijanum je prva privatna Opera i teatar ne samo kod nas, već u širem regionu i nalazi se na mestu nekadašnje zemunske scene Narodnog pozorišta.
 
Lepotu kulture Zemuna obogaćuje i prelepih 67 objekata kulturno-spomeničke baštine koji imaju status zaštićenih spomenika kulture. Gradska opština Zemun teži da kulturne manifestacije poveže sa kulturnim i prirodnim nasleđem, kao što je stari Zemun sa Tvrđavom i Kulom na Gardošu, Zemunski Kej, sa prelepim pogledom na Dunav, Zemunski park sa drvoredom starim više od 150 godina, u kome se nalazi i Rimski sarkofag (Veliki sarkofag preko dva metra dužine nađen je prilikom kopanja temelja Milenijumske kule na Gardošu.. Pretpostavlja se da sarkofag potiče iz vremena Rimljana).
 
Zemun je poznat i po svojim galerijama, kao što su: „Stara kapetanija“ u nekadašnjoj pristanišnoj zgradi, Galerija „Ikar“ smeštena u zgradi Doma vazduhoplovstva, Atelje za očuvanje ambijentalne celine „Čubrilo“ galerija koja se nalazi u kuli na Gardošu, i mnoge druge, a GO Zemun je i osnivač Doma kulture „Ugrinovci“ u Ugrinovcima.
 
Gradska opština Zemun može da se pohvali izuzetnim bogatstvom kulturnih manifestacija koje privlače pažnju kako lokalnog stanovništva tako i stanovnika drugih opština i gradova. Skupština Gradske opštine Zemun je Odlukom o stalnim manifestacijama u oblasti kulture od značaja za Gradsku opštinu Zemun regulisala održavanje stalnih manifestacija na teritoriji opštine Zemun. Odlukom je utvrđeno da su stalne manifestacije: Leto na Gardošu, Leto na Keju, Leto na Lidu, Zemunski međunarodni salon karikature, Međunarodni festival monodrame i pantomime i Teslin dan.

 

madlenianum2

 
Leto na Gardošu je letnja manifestacija (pozornica obnovljena 2002. godine) koja se svake godine tokom jula i avgusta održava u prelepom ambijentu zemunske tvrđave i vidikovca kod Kule na Gardošu. Za sve ove godine unazad jedna od najlepših scena na otvorenom postala je brend Zemuna na ponos svih Zemunaca. Program na Gardošu hrani dušu i predstavlja pravi umetnički doživljaj za posetioce koji se osećaju dobrodošli što se ogleda kroz veliku posećenost pojedinačnih programa. Program je koncipiran tako da su određenim danima predstave za decu, a na programu su i koncerti, drame, mjuzikli, poetske večeri, pozorišne predstave, a česta su i gostovanja drugih pozorišta iz Srbije.
Leto na Keju je manifestacija koja se svake godine tokom letnjih meseci održava na Letnjoj sceni kod restorana ”Venecija” (održana prvi put 2006. godine), a pod pokroviteljstvom i u organizaciji Gradske opštine Zemun. Manifestacija je zamišljena kao neprofitabilna i besplatna je za sve posetioce zemunskog keja. Kvalitetnim programima, kreativnim radionicama pruža se mogućnost mlađoj populaciji da svojim učešćem pored uloge posmatrača ujedno bude i kreator programa.
 
U okviru turističko-rekreativnog i multimedijalnog programa „Leto na Lidu“ realizuje se i program kroz niz sportsko-rekreativnih aktivnosti kao što su: turniri u malom fudbalu na pesku, odbojka na pesku, rukomet na pesku, rvanje, revijalni plesovi na pesku…, na plaži Lido, na Velikom ratnom ostrvu.
 
Festival monodrame i pantomime, osnovan je davne 1973. godine. Osnivač je Gradska opština Zemun. Tokom godina, festival monodrame i pantomime je postao festival od međunarodnog značaja na koji dolaze umetnici iz celog sveta. Za učešće na festivalu ravnopravno konkurišu umetnici iz zemlje i iz inostranstva, što festival čini prestižnim a žiri čine najveći stručnjaci iz oblasti pozorišne umetnosti. Festival dodeljuje prestižne nagrade: zlatnu Kolajnu za monodramu, zlatnu Kolajnu za pantomimu i zlatnu Kolajnu publike.
 
Pod pokroviteljstvom Gradske opštine Zemun, održava se Zemunski međunarodni salon karikature koji traje neprekidno od 1996. godine i svrstava se među tri najveće i najprestižnije manifestacije sličnog sadržaja koji se održavaju svake godine u svetu. Posetioci trajanja salona karikature imaju priliku da uživaju u velikom broju radova, i da se dive umetničkom daru autora širom planete.
 
Manifestacija ”Teslin dan”, posvećena velikom naučniku se u Zemunu održava od 2011. godine.
 
Očuvanje kulturne baštine, koje se baštini kroz sakupljanje, čuvanje i prezentaciju kulturnog nasleđa, ogleda se kroz delovanje kulturnih poslenika, kao i kulturno umetničkih udruženja i to: Klub matične kulture Zemuna, Društvo lokovnih i primenjenih umetnika Zemuna, Udruženje umetnika i ljubitelja umetnosti „Široka staza“, Književno društvo koje je izdavač časopisa „Pismo“, Književni klub „Ivo Andrić“, Pozorište amatera batajnica PAB – sklonište u teatru, Zemunski kamerni orkestar i dr., kao i KUD doma amatera „Branko Radičević“, Ansambl narodnih igara i pesama „Taurunum“, KUD „Batajnica“, KUD „Sedmica“, KUD „Jana“ i KUD „Ćirilo i Metodije“.